İletişim , bireylerin duygu, düşünce ve bilgilerini karşılıklı olarak paylaşmalarını sağlayan çok yönlü bir süreçtir. Etkili iletişim, hem bireylerin psikolojik ve sosyal iyilik halini artırır hem de toplumların gelişmesine katkıda bulunur. Aşağıdaki tabloda, iletişim kavramının anlamı, ögeleri ve türleri detaylı bir şekilde ele alınmıştır.
İletişimin Tanımı ve Temel Özellikleri Konu Başlığı Açıklama İletişim Nedir? Bilgi, duygu ve düşüncelerin sözlü, sözsüz ya da yazılı yollarla paylaşımıdır. Türk Dil Kurumu Tanımı İletişim, “bilginin, duyguların ya da düşüncelerin farklı yollarla iletilmesi” olarak tanımlanır. Temel Özellikler – Çift yönlüdür ve etkileşim içerir. – Sözlü, sözsüz ve yazılı formlarda gerçekleşebilir. – Ortamdan etkilenir ve ortamı etkiler.
İletişimin Ögeleri Öge Tanım Örnek Gönderici Mesajı ileten kişi veya kaynak. “Bugün nasılsın?” diye soran kişi göndericidir. Alıcı Mesajı alan ve buna karşılık veren kişi. Göndericinin sorusuna “İyiyim” yanıtını veren kişi alıcıdır. İleti (Mesaj) Göndericinin alıcıya ilettiği duygu, bilgi ya da düşünce. “Bugün nasılsın?” sorusu bir mesajdır. Kanal Mesajın iletildiği yol veya araç. Telefon, yüz yüze iletişim, e-posta gibi araçlar. Bağlam (Ortam) İletişimin gerçekleştiği durum, mekan veya koşul. İş toplantısı, okul bahçesi veya bir kafede yapılan iletişim. Dönüt (Geri Bildirim) Alıcının göndericiye verdiği yanıt. “Ben de iyiyim, teşekkürler” şeklindeki yanıt bir geri bildirimdir.
Gösterge Türleri Gösterge Türü Alt Tür Tanım Örnek Dil Dışı Göstergeler Sosyal Gösterge Toplumsal kurallara dayalı işaretler. Trafik ışıkları, beden dili hareketleri. Doğal Gösterge Doğada kendiliğinden oluşan durumlar. Duman = Ateş, yağmur = Yerlerin ıslanması. Dil Göstergeleri Sözcükler ve dil aracılığıyla ifade edilen her şey. “Kitap” kelimesi bir dil göstergesidir.
İletişim Türleri Tür Tanım Örnek Sözlü İletişim Sözcüklerle kurulan iletişim. Sohbet etmek, soru sormak. Sözsüz İletişim Beden dili, jest ve mimiklerle kurulan iletişim. Kaş çatma, gülümseme. Yazılı İletişim Yazılar yoluyla kurulan iletişim. E-posta, kitap, resmi belgeler. Görsel İletişim Görsellerle sağlanan iletişim. Resimler, karikatürler, videolar. Kişiler Arası İletişim İki veya daha fazla kişi arasında gerçekleşen iletişim. Arkadaşlar arasında sohbet. İçsel İletişim Kişinin kendiyle yaptığı iletişim. Kendi kendine konuşmak veya düşünmek. Örgütsel İletişim Organizasyonlar içerisindeki iletişim. İş yerindeki çalışanlar arası iletişim. Terapötik İletişim Psikolojik destek sürecinde, danışan ile terapist arasındaki iletişim. Psikolog ile danışanın görüşmeleri.
Etkili İletişim İçin Öneriler Öneri Açıklama Aktif Dinleme Karşınızdaki kişiyi dikkatlice dinleyerek anlayış göstermek. Göz Teması Kurma Doğrudan göz teması ile karşınızdakine odaklanmak. Empati Kurma Karşı tarafın duygularını anlamaya çalışmak. Doğru Beden Dili Kullanma Jest ve mimiklerinizi konuşmanızla uyumlu hale getirmek.